advert 0:
advert:
device 1:all
device 2:all
advert final:
Włącz radio

Hit lat 80. to zakazany hymn pokolenia PRL. Powstał w więzieniu

2 min. czytania
05.04.2025 12:50
Zareaguj Reakcja

Hit lat 80. to hymn pokolenia PRL. Zakazana piosenka powstała w więzieniu koło Rzeszowa. Utwór "Zielona WRONa" to melodia, która łączyła internowanych. Związkowcy dopisywali do niej kolejne zwrotki. Ten utwór jednoczył Polaków i szydził z reżimu. Oto jego historia.

Hit lat 80. to hymn pokolenia PRL
fot. Narodowe Archiwum Cyfrowe, 1947, Warszawa / Wikimedia, TharonXX, Karykatura - stan wojenny, Maciej Miezian
  • Hit lat 80. to w zasadzie hymn pokolenia PRL i internowanych. W stanie wojennym miał ogromne znaczenie.
  • Ważny utwór protestacyjny powstał w areszcie karnym. Szybko wdarł się do codzienności.
  • Poznaj historię piosenki, która jednoczyła Polaków, szydziła z reżimu i na dobre zapisała się na kartach PRL.

W czasach PRL ten utwór znał niemal każdy, a zwłaszcza osoby, które były zaangażowane politycznie. Hit lat 80. uderzał w reżim i szydził z władzy. Piosenka "Zielona WRONa" to dzieło, które stworzył Jacek Baluch i Krzysztof Bryniarski. Miejscem była cela nr 204 w Areszcie Śledczym nr 018 w Załężu koło Rzeszowa. Panowie napisali trzy zwrotki, a kolejną dopisał Bogdan Klich i ktoś z internowanych.

Rozwiąż quiz PRL. Jesteś mistrzem, jeśli zgarniesz 100 proc. punktów! Dalszą część artykułu znajdziesz pod quizem...

Quiz: Kartkówka z muzyki PRL. Kultowe hity lat 80. Mistrz zgarnie 12/20!

1/20 "Kombinat" to utwór...?

To hymn pokolenia PRL. Melodia powstała lata wcześniej

"Zielona WRONa" to absolutny hymn pokolenia PRL, internowanych i walczących o wolność. Jego powstanie i "premiera" miała miejsce 4 lutego 1982 roku. Jak podaje Cyfrowa Biblioteka Polskiej Piosenki, pierwsze wykonanie wybrzmiało "w czasie wieczornych śpiewów protestacyjnych".
Co ciekawe, hit lat 80. ma melodię piosenki z II wojny światowej - "Teraz jest wojna", która opisywała nielegalny (wobec Niemców) handel żywnością podczas okupacji. Ludowy "podkład" został sprawnie wykorzystany, by stworzyć nową, dostosowaną do czasów stanu wojennego wersję.

Redakcja poleca

Tytuł nie bez znaczenia. Hit lat 80. nawiązuje do tej instytucji

Choć pokolenie PRL z pewnością wie, czym był tytułowy WRON, młodzież niekoniecznie posiada tę wiedzę. Chodzi o Wojskową Radę Ocalenia Narodowego. Jej szefem był ówcześnie Wojciech Jaruzelski. To właśnie o tym mówi tytuł i refren piosenki.

Zielona WRONa dziób w wężyk szamerowany / Kto nie da drapaka, / Kto nie chce zakrakać / Ten będzie internowany.

Jak mówił Jacek Baluch: - Zielona dlatego, że wojskowa. Ponieważ był WRON – Wojskowa Rada Ocalenia Narodowego, więc wrona musiała być zielona. O co z resztą ja musiałem stoczyć ogromny bój z KPN-owcami, którzy kategorycznie domagali się wrony czerwonej - wyjaśnił autor tekstu w rozmowie z Maciejem Grzybem.

Redakcja poleca

Z kolei interpretację piosenki można przeczytać też na stronie Śpiewnika Niepodległości. Jak wyjaśnia Piotr Pacak:

Całość w zasadzie pokazuje tryumf komunistów, ale charakter utworu, zwłaszcza jego wesoła melodia, jest jawną kpiną z ich pozornej wszechmocy. Przesłanie pieśni zaczęło się sprawdzać natychmiast, kiedy wraz z wiosną 1982 roku Śląsk kolejny raz stanął do walki.

Posłuchaj "Zielonej WRONy" w wykonaniu Emiliana Kamińskiego:

Oglądaj

Kliknij tutaj i słuchaj naszego radia na żywo bez żadnych opłat na ZlotePrzeboje.pl!