Rewolucja w ortografii. Nowe zasady pisowni od 2026

• Nadchodzą zmiany w polskiej ortografii, których głównym celem jest ujednolicenie zapisów.
• Najważniejszym elementem reformy będą nazwy mieszkańców miast, wsi i dzielnic.
• Rada Języka Polskiego wprowadza jedno oficjalne źródło zasad pisowni i interpunkcji.

Ostatnia dekada przyniosła dyskusje na temat problematycznych wyjątków i zawiłości polskiej ortografii. Eksperci zdecydowali się uprościć i ujednolicić zasady, ułatwiając życie wszystkim piszącym w języku polskim. Wprowadzone zmiany dotyczą zarówno codziennego zapisu, jak i oficjalnych dokumentów. Czym kierowano się przy tych decyzjach i jak Polska przygotuje się do nowych reguł?

Rozwiąż quiz. Jesteś mistrzem, jeśli zgarniesz 100 proc. punktów! Dalszą część artykułu znajdziesz pod quizem…

Dlaczego zmiany? Uproszczenia i mniej błędów

Rada Języka Polskiego podkreśla, że zmiany wynikają z potrzeby ujednolicenia zasad i eliminacji zbędnych wyjątków. To przyczyni się do zmniejszenia liczby błędów i większej swobody w pisaniu. Nowe reguły pisowni mają pomóc skupić się na jasności przekazu, a nie na drobiazgowej analizie znaczeń. Wielu specjalistów i wydawców już od lat postulowało podobne reformy.

Przygotowania do wejścia zmian potrwają do 2026 roku. Ten czas ma umożliwić autorom, nauczycielom i wydawcom dostosowanie materiałów i programów edukacyjnych do nowej rzeczywistości.

Nowe źródło. Jedno miejsce z zasadami dla wszystkich

Od 1 stycznia 2026 roku obowiązywać będzie tylko jeden, oficjalny zbiór zasad pisowni i interpunkcji. Zastąpi dotychczasowe uchwały i dokumenty, często ze sobą sprzeczne. Zdaniem rady, przywróci to spójną kodyfikację ortografii przerwaną ponad pół wieku temu.

Zbiór będzie dostępny dla wszystkich, co ułatwi zarówno naukę, jak i codzienne stosowanie poprawnej pisowni. To duże uproszczenie, zwłaszcza dla szkół i wydawnictw.

Redakcja poleca

To świąteczny hit z Hawajów. Niewielu wie, co znaczą te słowa!

Polacy uwielbiają hit lat 80. Sprawdź ten mocny cover

Nowe zasady pisowni. Czego dotyczą zmiany w ortografii?

Rada Języka Polskiego postawiła na uproszczenie, eliminację wyjątków i przejrzystość zasad. Oto lista najważniejszych zmian, które zaczną obowiązywać od 1 stycznia 2026:

• Nazwy mieszkańców miast, dzielnic i wsi trzeba będzie pisać wielką literą (np. Warszawianin, Mokotowianin).
• Nieoficjalne nazwy etniczne będzie można pisać wielką lub małą literą (np. Kitajec lub kitajec).
• Nazwy pojedynczych egzemplarzy produktów i marek zapiszemy wielką literą (np. czerwony Ford).
• Cząstki –bym, –byś, –by, –byśmy, –byście ze spójnikami będziemy oddzielać (np. czy by nie pójść).
• "Nie" z imiesłowami odmiennymi zawsze napiszemy łącznie (np. niepłacący).
• Przymiotniki od nazw osobowych zapisujemy małą literą, niezależnie od znaczenia (np. dramat szekspirowski); wyjątkowo od imion – czasem także z wielką literą.
• Wyrażenia z "pół" zapisujemy łącznie (np. półżartem), a gdy chodzi o osoby – z łącznikiem (np. pół-Polka).
• W parach wyrazów podobnie brzmiących możliwe będą aż trzy wersje zapisu: z łącznikiem, z przecinkiem lub rozdzielnie (np. tuż-tuż/tuż, tuż/tuż tuż).
• Nazwy obiektów przestrzeni publicznej oraz niektórych instytucji, nagród i lokali zaczynamy wielką literą wszystkie człony, z pewnymi wyjątkami.
• Przedrostki rodzime i obce piszemy z wyrazami małą literą razem, z wyrazami wielką literą z łącznikiem (np. super-Europejczyk); wybrane cząstki (np. super, mini, eko) dopuszczają także pisownię rozdzielną.
• Niby-, quasi- łączymy z wyrazami małą literą razem (np. nibyartysta), z wielką literą – z łącznikiem (np. quasi-Anglia).
• "Nie" z przymiotnikami oraz przysłówkami odprzymiotnikowymi piszemy zawsze łącznie, nawet w stopniu wyższym i najwyższym (np. niemilszy, nienajlepiej).

Nowe zasady ortografii wejdą w życie 1 stycznia 2026 roku. Autorzy, nauczyciele i wydawcy mają czas na przygotowania. Reforma ułatwi naukę i codzienne pisanie w języku polskim. Warto już teraz zacząć śledzić nadchodzące zmiany i przygotować się na nową ortografię.