Włącz radio

Włóż to do karmnika, a kowaliki zlecą się chmarą

3 min. czytania
05.11.2026 10:38
Obserwuj nas na Google

Zbliżająca się zima to trudny okres dla wielu gatunków ptaków. Gdy temperatury spadają, a naturalnych źródeł pożywienia ubywa, skrzydlaci goście chętnie korzystają z naszej pomocy. Wśród nich są kowaliki, które zimą coraz częściej zaglądają do ogrodów i karmników. Nie każdy pokarm przypadnie im jednak do gustu. Co wsypać do karmnika, aby kowaliki ustawiały się do niego w kolejce? Wyjaśniamy. 

Kowalik z ziarenkiem w dziobie
fot. KarelGallas / Getty Images via Canva
  • Podczas zimy ptaki poszukują źródeł pożywienia. 
  • Dobrze zaopatrzony karmnik sprawi, że będą cię odwiedzać.  
  • Włóż to do karmnika, a kowaliki przylecą chmarą. 

Wśród gatunków, które zimą często odwiedzają przydomowe ogrody w poszukiwaniu dodatkowych źródeł pożywienia, są kowaliki. Te niewielkie ptaki zachwycają nie tylko wyglądem, ale i umiejętnościami. To bowiem jedyny europejski gatunek, który potrafi sprawnie poruszać się po pniach drzew głową w dół. Jeśli odpowiednio przygotujesz karmnik, istnieje duża szansa, że będziesz mógł podziwiać go z bliska.

Rozwiąż quiz. Jesteś mistrzem, jeśli zgarniesz 100 proc. punktów! Dalszą część artykułu znajdziesz pod quizem...

Quiz: Quiz. Co to za ptaki? Tylko mistrz pozna 10/20

Wikimedia / Carlos Delgado / CC BY-SA 3.0
1/20 Co to za ptak?

Wsyp to do karmnika, a kowaliki zaczną odwiedzać twój ogród 

Kowalik zwyczajny osiąga około 14 cm długości, a jego grzbiet ma szaroniebieskie zabarwienie. Brzuch jest rdzawy, a przez oko przebiega charakterystyczny czarny pasek. To wyjątkowo pożyteczny gatunek. Wiosną i latem miesiącach żywi się głównie owadami czy larwami. Jego obecność w ogrodzie jest więc bardzo pożądana.

Redakcja poleca

Zimą dieta kowalików ulega zmianie. Wraz ze spadkiem temperatur ptaki szczególnie cenią wysokoenergetyczny pokarm. Ich ulubionymi przysmakami są nasiona słonecznika, zwłaszcza łuskane, a także niesolone orzeszki ziemne. Co włożyć do karmnika, aby przyciągnąć do niego kowalika? 

  • wszelakie nasiona roślin oleistych, 
  • pszenica, owies, proso, kukurydza czy owies, 
  • orzechy włoskie i laskowe – najlepiej lekko rozgniecione, 
  • kule tłuszczowe z zatopionymi nasionami, 
  • niesolona słonina. 

Choć kowalik często odwiedza karmniki, rzadko zatrzymuje się przy nich na dłużej. Najczęściej chwyta nasiono lub kawałek orzecha i natychmiast odlatuje na pobliskie drzewo. Tam rozkuwa pokarm dziobem albo ukrywa go w szczelinach kory na później. Dzięki temu tworzy zapasy, które pomagają mu przetrwać zimowe okresy. 

Redakcja poleca

Ptaki trzeba dokarmiać rozważnie. Tego nigdy nie wkładaj do karmnika!  

Jeśli chcemy pomagać ptakom, pokarm musi być świeży, naturalny i pozbawiony soli oraz przypraw. Do karmnika nie powinny trafiać słone przekąski ani produkty nieświeże czy zjełczałe. Tego typu pokarm w niektórych przypadkach może zaszkodzić ich zdrowiu, a nawet życiu i utrudnić przetrwanie zimy. 

Kowalik podczas zimowego żeru
fot. GeorgHanf / Getty Images Signature via Canva / Kowalik podczas zimowego żeru

Jak powinien wyglądać dobry karmnik? Te zasady to podstawa 

Jeżeli chcemy pomagać ptakom zimą, warto zadbać o odpowiedni karmnik. Powinien mieć przede wszystkim dach chroniący pokarm przed śniegiem i deszczem. Równie ważna jest stabilna konstrukcja oraz otwarte boki, dzięki którym ptaki mogą łatwo zauważyć ewentualne zagrożenie. 

Redakcja poleca

Karmnik najlepiej ustawić w spokojnym miejscu, z dala od często uczęszczanych ścieżek. W pobliżu powinny znajdować się krzewy lub drzewa, które dadzą ptakom schronienie przed drapieżnikami.  

Kowalik w karmniku
fot. FotoEvans / Getty Images via Canva / Kowalik w karmniku

Zimą warto pamiętać o skrzydlatych gościach. Jak karmić kowaliki i inne ptaki? 

Warto również pamiętać o regularnym czyszczeniu karmnika, usuwaniu resztek jedzenia i ptasich odchodów. Brudna konstrukcja sprzyja bowiem rozprzestrzenianiu się chorób i może stwarzać zagrożenie dla ptaków. 

Eksperci przypominają także, że jeśli już rozpoczniemy dokarmianie kowalików oraz jakichkolwiek innych ptaków zimą, powinniśmy robić to regularnie przez cały okres zimowy. Dopiero wraz z nadejściem wiosny i pojawieniem się naturalnych źródeł pokarmu można stopniowo zakończyć uzupełnianie karmnika. 

Redakcja poleca

Ptaki bardzo szybko przyzwyczajają się do miejsca, w którym znajdują pokarm. Nagłe zaprzestanie ich dokarmiania może utrudnić ptakom znalezienie alternatywnego źródła pożywienia. 

Kowalik z ziarenkiem w dziobie
fot. KarelGallas / Getty Images via Canva / Kowalik z ziarenkiem w dziobie

Źródło: ZlotePrzeboje.pl, planeta.pl, deccoria.pl, gov.pl